NMF, czyli Natural Moisturizing Factor, to nie pojedynczy składnik, lecz mieszanina higroskopijnych substancji naturalnie występujących w warstwie rogowej naskórka. Wiążą one wodę i pomagają utrzymać jej właściwy poziom. W kremach do twarzy warto szukać między innymi aminokwasów, mocznika, mleczanów oraz PCA, a także humektantów naśladujących działanie NMF, takich jak trehaloza.
Czym jest NMF?
Natural Moisturizing Factor oznacza naturalny czynnik nawilżający. Tworzy go kompleks niskocząsteczkowych, rozpuszczalnych w wodzie substancji obecnych w warstwie rogowej naskórka. Ich wspólną cechą jest higroskopijność, czyli zdolność przyciągania i zatrzymywania wody.
Dzięki NMF warstwa rogowa pozostaje bardziej elastyczna i mniej podatna na łuszczenie. Kompleks ogranicza także nadmierną transepidermalną utratę wody, określaną skrótem TEWL. Nie należy jednak utożsamiać go z barierą hydrolipidową. NMF odpowiada głównie za wiązanie wody w naskórku, natomiast bariera hydrolipidowa obejmuje przede wszystkim lipidy, takie jak ceramidy, cholesterol i kwasy tłuszczowe. Oba systemy współpracują, ale pełnią różne funkcje.
Co wchodzi w skład NMF?
Naturalny czynnik nawilżający zawiera przede wszystkim aminokwasy, ich pochodne, mocznik, mleczany, PCA, cukry oraz niewielkie ilości soli mineralnych. W przybliżeniu aminokwasy stanowią około 40% NMF, dlatego ich obecność w składzie kremu może być szczególnie cenna dla skóry suchej i odwodnionej.
W kosmetykach nie zawsze znajdziesz gotowy kompleks opisany jako NMF. Częściej producent wykorzystuje pojedyncze substancje należące do tego systemu. Ich przykłady i funkcje przedstawia tabela:
| Grupa składników | Przykłady w INCI | Działanie |
|---|---|---|
| Aminokwasy | Serine, Alanine, Glycine, Arginine, Proline, Threonine, Valine | Wiążą wodę, wspierają elastyczność i prawidłowe funkcjonowanie warstwy rogowej. |
| Mocznik | Urea | W niższych stężeniach działa nawilżająco i zmiękczająco, a w wyższych może również delikatnie złuszczać. |
| Mleczany | Sodium Lactate, Ammonium Lactate | Są higroskopijne i pomagają utrzymać wodę w naskórku. |
| PCA i jego sole | PCA, Sodium PCA, Arginine PCA | Skutecznie wiążą wodę i wspierają nawilżenie warstwy rogowej. |
| Cukry i inne substancje osmotyczne | Glucose, Lactose, Glycerin | Przyciągają wodę i pomagają ograniczać jej odparowywanie. |
Warto zwrócić uwagę na stężenie mocznika. W preparatach zawierających go w niższych stężeniach pełni przede wszystkim funkcję humektantu. Przy wyższych stężeniach silniej zmiękcza zrogowaciały naskórek i może działać keratolitycznie, dlatego nie każda formuła z Urea będzie przeznaczona do codziennej pielęgnacji wrażliwej twarzy.
Składniki naśladujące działanie NMF
Nie każda substancja nawilżająca obecna w kremie jest częścią naturalnego NMF. Niektóre składniki nie występują w tym kompleksie, ale działają podobnie, ponieważ wiążą wodę albo pomagają chronić komórki przed odwodnieniem. W kosmetologii można określić je jako humektanty naśladujące działanie NMF.
Trehalose jest cukrem, który przyciąga wodę i pomaga chronić komórki przed skutkami odwodnienia. W kremie nie uzupełnia NMF w sensie dosłownym, lecz naśladuje działanie obecnych w nim cukrów. Z kolei Saccharide Isomerate, znany także jako izomerat sacharydowy, wykazuje powinowactwo do warstwy rogowej i pomaga dłużej utrzymać nawilżenie.
Do tej grupy można zaliczyć także inne humektanty, na przykład glicerol. Ich obecność ma sens szczególnie wtedy, gdy formuła łączy je z emolientami. Humektant wiąże wodę, a emolient ogranicza jej ucieczkę z powierzchni skóry. Sam napis „NMF” na opakowaniu nie przesądza więc o jakości kosmetyku. Liczy się konkretny skład INCI i cała konstrukcja formuły.
Kiedy skóra potrzebuje wsparcia NMF?
Obniżenie zawartości NMF może towarzyszyć przesuszeniu, działaniu detergentów, niskiemu poziomowi wilgotności powietrza oraz niektórym kuracjom kosmetycznym. Z wiekiem naturalna zdolność skóry do utrzymywania wody również może się zmieniać. Na potrzebę uzupełnienia humektantów mogą wskazywać:
- uczucie ściągnięcia po myciu lub w ciągu dnia,
- szorstkość, łuszczenie i nierówna powierzchnia skóry,
- większa reaktywność oraz skłonność do podrażnień,
- częste przebywanie w ogrzewanych albo klimatyzowanych pomieszczeniach,
- przesuszenie po kuracjach kwasami, retinolem lub intensywnym oczyszczaniu.
Jak czytać INCI kremu pod kątem NMF?
Nie trzeba szukać na froncie opakowania wyłącznie hasła „NMF”. Sprawdź, czy w składzie występują konkretne nazwy, takie jak Urea, Sodium PCA, Sodium Lactate, Serine, Alanine lub Glycine. Trehalose i Saccharide Isomerate oznaczają składniki naśladujące działanie naturalnego czynnika nawilżającego, a nie jego naturalne elementy.
Najlepiej oceniać krem jako całość. Połączenie humektantów z emolientami może ograniczać utratę wcześniej związanej wody, natomiast regularność stosowania pomaga utrzymać efekt nawilżenia. NMF jest systemem, dlatego pojedynczy składnik nie musi działać tak samo jak formuła zawierająca kilka uzupełniających się substancji.
